Connect with us

Հայաստան

«Հայ կի­նո­յի ա­ռայժմ հա­վեր­ժա­կան ժ/պ-ն ու նրա ձա­խա­վեր գոր­ծու­նեու­թ­յու­նը». ներկայացնում ենք Մարտին Հուրիխանյանի հոդվածը:

Այո, կրկին Կինոկենտրոն

Հրապարակվել է

Irates.am կայքում հրապարակվել է Մարտին Հուրիխանյանի «Հայ կի­նո­յի ա­ռայժմ հա­վեր­ժա­կան ժ/պ-ն ու նրա ձա­խա­վեր գոր­ծու­նեու­թ­յու­նը» հոդվածը, որը առընչվում է Կինոկենտրոնին: Ստորև ներկայացնում ենք հոդվածը:

«Շու­շա­նիկ Միր­զա­խա­նյա­նը «Հա­յաս­տա­նի ազ­գա­յին կի­նո­կենտ­րոն» ՊՈԱԿ-ի գլ­խին հայ­տն­վեց 2017 թ. հու­լի­սից, ՀՀ մշա­կույ­թի այն ժա­մա­նակ­վա նա­խա­րար Ար­մեն Ա­մի­րյա­նի թեթև ձե­ռամբ, սա­կայն նրա նշա­նա­կու­մը կի­նո­հան­րույ­թի կող­մից լր­ջո­րեն չըն­դուն­վեց, ո­րով­հետև այս մի­ջան­կյալ լու­ծու­մով Ար­մեն Ա­մի­րյա­նը հե­ռա­հար խն­դիր էր լու­ծում՝ հող նա­խա­պատ­րաս­տե­լով կի­նո­կենտ­րո­նի տնօ­րի­նումն Ա­մե­րիկա­յից հրա­վիր­ված, կի­նոար­վես­տում կաս­կա­ծե­լի վաս­տակ ու­նե­ցող Ա. Բաղ­դա­սա­րյա­նի մի­ջո­ցով իրա­կա­նաց­նե­լու հա­մար, ում, ըստ այդ­պես էլ շր­ջա­նա­ռու­թյան վեր­ջը չգ­տած լու­րե­րի, այդ նույն կի­նո­յի մի­ջոց­նե­րից ամ­սա­կան 1000 դո­լա­րի հաս­նող գու­մար էին հատ­կաց­նում բնա­կա­րա­նի վար­ձա­կա­լու­թյան հա­մար, ում, ըստ դար­ձյալ շր­ջա­նա­ռու­թյան վեր­ջը չգ­տած լու­րե­րի, ամ­սա­կան 4000 դո­լար աշ­խա­տավարձ էին տա­լիս ու ո­րի տա­կից կի­նո­կենտ­րո­նը փաս­տաթղ­թա­յին ինչ-ինչ մա­նի­պու­լյա­ցիա­նե­րի արդյուն­քում միայն կար­ծես կա­րո­ղա­ցավ դուրս գալ, թե­պետ տա­րուց ա­վե­լի շա­րու­նակ­վող ու այդ­պես էլ վերջ չգ­տած ստու­գում­նե­րը հայտ­նի չէ, թե դեռ ինչ հան­գու­ցա­լուծ­ման կբե­րեն:

Ֆիլմ-հանձ­նա­կա­տա­րի հո­րին­ված պաշ­տո­նին ան­ցած Ար­սեն Բաղ­դա­սա­րյա­նին այդ­պես էլ չհա­ջող­վեց ամ­բող­ջու­թյամբ ըն­դու­նել կի­նո­կենտ­րո­նի միանձ­նյա կա­ռա­վա­րու­մը, քա­նի որ երկ­րում վրա հա­սավ իշխա­նա­փո­խու­թյու­նը։ ՈՒ մինչ հե­ղա­փո­խա­կան նո­րե­րը կհասց­նեին հաս­կա­նալ` ինչ ի­րա­վի­ճակ է հայ կի­նո­յում, մի քա­նի ա­միս աշ­խա­տած Լի­լիթ Մա­կուն­ցը փո­խա­րին­վեց Նա­զե­նի Ղա­րի­բյա­նով, որն իր նախոր­դից ոչ պա­կաս կարճ նա­խա­րա­րա­կան կյանք ու­նե­ցավ։ Վեր­ջի­նիս իր հեր­թին ե­կավ փոխարինելու Ա­րա­յիկ Հա­րու­թյու­նյա­նը, ո­րը սու­պեր­նա­խա­րա­րի կար­գա­վի­ճա­կում ո­լոր­տի համակարգու­մը հանձ­նեց փոխ­նա­խա­րար նշա­նակ­ված Ա­րա Խզ­մա­լյա­նին։

Դեպ­քե­րի ու դեմ­քե­րի ա­րա­գա­հո­սում փաս­տո­րեն շա­հող կող­մը ե­ղավ կի­նո­կենտ­րո­նի տնօ­րե­նի ժ/պ նշա­նակ­ված, ներ­կա­յումս էլ այդ կար­գա­վի­ճա­կում հա­րատևող Շու­շա­նիկ Միր­զա­խա­նյա­նը, ում հա­մար այդ­պես էլ չգոր­ծեց ժ/պ լի­նե­լու ժա­մա­նա­կա­վո­րու­թյան կար­գը։ Թե քա­նի՞ վեց ա­միս լրա­ցավ վեր­ջի­նիս պա­րա­գա­յում, դժ­վար չէ հաշ­վել, բայց որ սույն տի­կինն այս ըն­թաց­քում ա­վե­լի ու ա­վե­լի ամ­րապ­նդ­վեց իր ան­փո­խա­րի­նե­լի լի­նե­լու հա­մոզ­մուն­քի մեջ ու թե դա ինչ գին ու­նե­ցավ կի­նո­կենտ­րո­նի հա­մար, հիմնո­վին ներ­կա­յաց­նե­լու թե­մա է։

«Լռու­թյու­նը ոս­կի է» ժո­ղովր­դա­կան ի­մաս­տու­թյու­նը բնազ­դա­կան մա­կար­դա­կով սեր­տած Շու­շա­նիկ Միր­զա­խա­նյանն ան­գամ ծպ­տուն չհա­նեց, երբ Ար­սեն Ա­մի­րյա­նի ցու­ցու­մով 97,8 մի­լիոն դրամ կտր­վեց ֆիլ­մար­տադ­րու­թյան ա­ջակ­ցու­թյան հա­մար կինո­կենտ­րո­նին հատ­կաց­ված մի­ջոց­նե­րից ու տրամադրվեց DMH ստու­դիա­յին, ո­րը նե­րառ­ված էր «Սու­սե­րով պա­րը» կի­նոն­կա­րի աշ­խա­տանք­նե­րի մեջ: Նա ծպ­տուն չհա­նեց և այն առն­չու­թյամբ, որ հա­մա­ձայն ըն­դուն­ված կար­գի, Հա­յաս­տա­նում որևէ նախագ­ծի չի կա­րող գու­մար տր­վել ա­ռանց մր­ցույ­թի հայ­տա­րար­ման՝ լավ էլ ի­մա­նա­լով, որ այս­պես վար­վե­լը հնա­րա­վոր «ատ­կատ­նե­րի» կողմն է ցու­ցա­նում։ Շու­շա­նիկ Միր­զա­խա­նյա­նը ծպ­տուն չհա­նեց և այն ժա­մա­նակ, երբ այդ հատ­կա­ցու­մով քաո­սա­յին վի­ճակ ստեղծ­վեց կի­նո­կենտ­րո­նի 2018-ի մի քա­նի տաս­նյակ կի­նո­նա­խագ­ծե­րի ֆի­նան­սա­կան ա­ջակ­ցու­թյան հար­ցում՝ հար­կադ­րա­բար վերահաշվարկվեցին դրանց ֆի­նան­սա­կան մաս­հա­նում­նե­րը, ար­դյուն­քում կազ­մա­քանդ­վեց հիմնարկու­թյան առն­վազն մեկ տար­վա աշ­խա­տան­քը, սա­կայն Շ. Միր­զա­խա­նյա­նը կի­նո­կենտ­րո­նի տնօ­րե­նի ժ/պ-ի պաշ­տո­նում մնա­լու մա­սի՞ն մտա­ծեր, թե հերն էլ ա­նի­ծած ինչ-որ կի­նո­կենտ­րո­նի ու հայ կի­նո­յի։

Ի բա­րե­բախ­տու­թյուն հայ մշա­կույ­թի, «Սու­սե­րով պա­րի» պրե­միե­րա­յի ժա­մա­նակ (2019-ի դեկ­տեմ­բեր) Ա. Ա­մի­րյանն ար­դեն խոր ան­ցյալ էր, սա­կայն այդ­պես էլ ան­հաս­կա­նա­լի մնաց Շ. Միր­զա­խա­նյա­նի լռությունն այն առն­չու­թյամբ, որ կի­նոն­կա­րի ստեղծ­ման կամ նրա ամ­բող­ջաց­ման հա­մար հատ­կաց­ված մոտ 100 մի­լիոն դրա­մի դի­մաց լու­սագ­րե­րում հան­րու­թյու­նը կար­դաց ըն­դա­մե­նը հետևյա­լը՝ «Մարս մեդիա» ին­տեր­թեյմնթն ու DMH ստու­դիան ներ­կա­յաց­նում են «Ֆլագ­ման» կի­նոըն­կե­րու­թյան արտադրու­թյան «Սու­սե­րով պա­րը» կի­նոն­կա­րը»՝ այդ­պես էլ չու­նե­նա­լով կի­նո­կենտ­րո­նի մա­սին որևէ հղում նշմա­րե­լու բախ­տը։

Քա­նի որ վե­րը բեր­ված փաս­տե­րը խո­սու­նու­թյու­նից պայ­թում են ա­ռա­ջին հա­յաց­քից լոկ ան­մեղ­սու­նա­կու­թյան թվա­ցյա­լու­թյամբ, կու­սա­կան լավ էլ հիմ­նո­վին մաշ­ված ա­մոթ­խա­ծու­թյամբ, ա­ռանձ­նա­պես շա՞տ սխալ­ված կլի­նենք՝ են­թադ­րե­լով, որ Ա. Ա­մի­րյա­նի թույլ տված ա­նօ­րե­նու­թյուն­նե­րի, դրանց վրա Շ. Միր­զա­խա­նյա­նի աչք փա­կե­լու ա­ռեղծ­վածն ի­րա­կա­նում կո­ռուպ­ցիոն բնույ­թի խոր­քա­յին պատ­ճառ­ներ ու­նի ու դրանց վեր­հան­ման հա­մար մաս­նա­գի­տաց­ված կա­ռույց­նե­րի խո­րա­տես հա­յացքն է պետք, այլապես այս լռու­թյու­նը վե­րած­վում է պե­տու­թյան նկատ­մամբ դա­վադ­րու­թյան, տա­նում է նրա հիմքերի կազ­մա­քանդ­ման, խար­խլ­ման։

Սա­կայն Հա­յաս­տանն ու նրա կի­նո­կենտ­րո­նը միայն «Սու­սե­րով պա­րի» լու­սագ­րե­րում չէ, որ անտեսված, ար­հա­մարհ­ված ե­ղան։ Նույնն է վի­ճա­կը և տե­ղե­կատ­վա­կան Kinopoisk.ru կայ­քի առնչությամբ։ ՈՒ այս­քա­նից հե­տո պի­տի հա­վա­տալ, որ սա պարզ թյու­րի­մա­ցու­թյան հետևանք է ու ոչ հան­ցա­գործ գոր­ծե­լաո­ճի՞, ներ­քին ինչ-ինչ կեղ­տոտ գոր­ծարք­նե­րի՞, սե­փա­կան երկ­րի, մշա­կույ­թի հանդեպ ե­ղած ար­հա­մար­հա­կան, սպա­ռո­ղա­կան վե­րա­բեր­մուն­քի՞։ Թերևս միակ բա­նը, որ կա­րող է փոք­րի­շա­տե եր­կընտ­րան­քի տեղ թող­նել, Շ. Միր­զա­խա­նյա­նի մար­տն­չող անգ­րա­գի­տու­թյունն է, ո­րի մասին ա­վե­լի քան ա­ռար­կա­յա­կան դի­տար­կում­ներ են ար­ված «Ե­թե բարձ­րաց­նենք քո­ղը, ա­պա միանգա­մայն ակն­հայտ է դառ­նում, որ…» հոդ­վա­ծում (տպագր­վել է «Ի­րա­տե­սի» 2020-ի հուն­վա­րի 17-ի հա­մա­րում), որ­տեղ ա­ռար­կա­յա­կան օ­րի­նակ­ներ են բեր­ված ազ­գա­յի­նի ու հա­մազ­գա­յի­նի մա­սին նրա այն աս­տի­ճա­նի խայ­տա­ռակ, ան­մա­կար­դակ դա­տո­ղու­թյուն­նե­րից, ո­րոնք ան­գամ պար­տե­զի տա­րի­քի երե­խա­նե­րի ծի­ծա­ղը կա­րող են շար­ժել ի­րենց ման­կամ­տու­թյան պատ­ճա­ռով։

Սա­կայն «Սու­սե­րով պա­րի» հետ կապ­ված պատ­մու­թյու­նը սառ­ցա­լե­ռան ըն­դա­մե­նը վեր­նա­մասն է։ Ոչ պա­կաս հե­տաք­րք­րու­թյուն է ներ­կա­յաց­նում, թե ինչ­պես է տնօ­րին­վում հիմ­նար­կու­թյան ար­տա­բյու­ջեն։ ՈՒ­նե­նա­լով տա­րած­քի վար­ձա­կա­լու­թյան, ջե­ռուց­ման (մեկ-եր­կու բա­ցա­ռու­թյամբ, նա­խորդ եր­կու տարի­նե­րի հան­գույն, ամ­բողջ ձմե­ռը հիմ­նար­կում ջեր­մաս­տի­ճա­նը չի բարձ­րա­ցել +14-ից ու դա տնօրենության, դրա գլ­խին վե­րա­դա­սու­թյան կար­գով կանգ­նած կա­ռույ­ցի քար ան­տար­բե­րու­թյան պայման­նե­րում), տեխ­նի­կա­կան մի­ջոց­նե­րը հա­մալ­րե­լու (ան­ձամբ ինքս ար­դեն եր­րորդ տա­րին աշխատում եմ իմ սե­փա­կան հա­մա­կարգ­չով), հիմ­նար­կի աշ­խա­տան­քա­յին ար­դյու­նա­վե­տու­թյու­նը բարձ­րաց­նե­լու, կեն­սա­կան նշա­նա­կու­թյան այլ խն­դիր­ներ՝ տնօ­րե­նի ժ/պ-ն դրանք ուղ­ղոր­դել է իր գործու­ղում­նե­րին ու ճամ­փոր­դու­թյուն­նե­րին, ո­րոնց ար­դյու­նա­վե­տու­թյու­նը հայ կի­նո­յի հա­մար գրե­թե ամբող­ջա­պես ե­ղել է զրո­յա­կան, իսկ ձեռք բեր­ված ոչ ար­դյու­նա­վետ պայ­մա­նա­վոր­վա­ծու­թյուն­նե­րը հան­գիստ կա­րե­լի էր կար­գա­վո­րել է­լեկտ­րո­նա­յին կա­պի մի­ջոց­նե­րով ու ոչ թե ար­տա­սահ­մա­նյան ծախսա­տար վո­յաժ­նե­րի վրա գու­մար­ներ մս­խե­լով։

Աշ­խա­տան­քի վատ կա­ռա­վար­ման օ­րի­նակ­նե­րը պար­զա­պես խայ­տա­ռակ վի­ճա­կագ­րու­թյան են։ Հենց միայն ի՛նչ ար­ժե տա­րե­վեր­ջյան աշ­խա­տա­վար­ձի ու հա­վե­լավ­ճա­րի հետ կապ­ված նա­խա­րա­րու­թյան ջան­քե­րի չե­զո­քա­ցում-զրո­յա­ցու­մը Շ. Միր­զա­խա­նյա­նի կող­մից. գու­մա­րը կի­նո­կենտ­րո­նի հաշվեհամարին է փո­խանց­վել դեկ­տեմ­բե­րի 25-ին, իսկ մար­դիկ դրանք ստա­ցել են եր­կու և հինգ օր ուշա­ցու­մով, երբ ա­վարտ­վող տար­վա հո­գե­բա­նու­թյամբ գնե­րը շու­կա­յում տիե­զե­րա­կա­նի մոտ թռիչք էին կա­տա­րել՝ ար­ժեզր­կե­լով ստա­ցած աղ­քա­տա­վար­ձը։

Աշ­խա­տան­քի վատ կա­ռա­վար­մա­նը մենք լայն անդ­րա­դարձ չենք կա­տա­րում՝ հա­տուկ դիտավորությամբ չխո­սե­լով կա­մա­յին գրա­ֆի­կով աշ­խա­տան­քի ներ­կա­յա­ցող ժ/պ-ի խա­նա­կան հակումնե­րի, աշ­խա­տա­ժա­մա­նա­կից դուրս աշ­խա­տող­նե­րին բա­նեց­նե­լու, նրանց հետ ար­հա­մարհանքով հա­րա­բեր­վե­լու, բարձր տո­նով խո­սե­լու, իր չի­մա­ցածն ու չկա­րո­ղա­ցա­ծը աշ­խա­տող­նե­րի գլխին բար­դե­լու ու բա­զում այլ բա­նե­րի մա­սին, քան­զի միակ բա­նը, ո­րին փայ­լուն տի­րա­պե­տում է, ինտրիգ­ներ հյու­սելն է, մե­կին մյու­սի դեմ լա­րե­լը, յու­րա­քան­չյու­րի հետ հար­ցերն ա­ռան­ձին-ա­ռան­ձին պար­զե­լը, վար­չա­կան ռեւ­սուրս­նե­րի գոր­ծադր­մամբ մարդ­կանց թույլ լա­րե­րի վրա խա­ղա­լը։ Իր չկայացա­ծու­թյամբ այս կինն այն­քան խո­րա­միտ է, որ չնա­յած կի­նո­կենտ­րո­նում աշ­խա­տան­քի անց­նե­լու ե­րեք տա­րի­նե­րին, մինչև այժմ «Հայկ» ստու­դիա­յում պա­հում է աշ­խա­տա­սե­նյա­կը «տնօ­րեն՝ Շ. Միր­զա­խա­նյան» մա­կագ­րու­թյու­նով՝ փո­խա­րենն այդ­պի­սին՝ ցու­ցա­նա­կը, չու­նե­նա­լով կի­նո­կենտ­րո­նում։ Հենց միայն սույն փաս­տը խո­սում է այն մա­սին, թե նա որ­քան օ­տար է զգում ի­րեն կի­նո­կենտ­րո­նում ու ինչ դա­վա­դիր մտադ­րու­թյամբ է կա­ռուց­ված­քա­յին փո­փո­խու­թյուն­ներ փոր­ձում ի­րա­կա­նաց­նել կազ­մա­կեր­պու­թյու­նում, երբ կա­տա­րյալ ա­պօ­րի­նու­թյամբ ե­րեք տա­րի մնում է տնօ­րե­նի ժա­մա­նա­կա­վոր պաշ­տո­նա­կա­տա­րի ո­րա­կում, ներ­քաշ­ված է դա­տա­կան գոր­ծըն­թա­ցի մեջ, ինչն ար­դեն իսկ ան­հա­մա­չափ է դարձ­նում նրա գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րը, ի­րա­վուն­քի տե­սա­կե­տից ոչ թե խո­ցե­լի, այլ՝ խոց­ված։

Կեր­պա­րա­յին ա­ռու­մով թե­րատ կլի­ներ Շ. Միր­զա­խա­նյա­նը, ե­թե չանդ­րա­դառ­նանք նրա գոր­ծու­նեու­թյան ան­բա­ժա­նե­լի մաս կազ­մող ստա­խո­սու­թյու­նը։ Բա­ցեք կի­նո­կենտ­րո­նի ֆեյս­բու­քյան է­ջը, որ­տեղ յու­րա­քան­չյուր ոչ միայն տող, այլև բառ նրա բա­ցա­ռիկ հա­մա­ձայ­նու­թյամբ է միայն տեղ գտ­նում, ու կի­մա­նաք, որ կի­նո­կենտ­րո­նում «ֆիլ­մե­րի վե­րա­կան­գն­ման և թվայ­նաց­ման կարևոր գոր­ծըն­թա­ցը» սկս­վել է 2018 թվա­կա­նից, և սա այն դեպ­քում, երբ իր ողջ ա­րա­տա­վո­րու­թյամբ ու փաս­տա­կան ձա­խո­ղու­մով հան­դերձ այն սկս­վել է… 2006 թվից, իսկ միր­զա­խա­նյա­նա­կան ժա­մա­նակ­նե­րի ար­դյունք է ներ­կա­յաց­վում լե­հա­կան, կրկ­նում ենք, լե­հա­կան FIXAFILM ըն­կե­րու­թյան կող­մից վե­րա­կան­գն­ված և թվայ­նաց­ված Սեր­գեյ Փա­րա­ջա­նո­վի «Հա­կոբ Հով­նա­թա­նյան» (1967 թ., 10 րո­պե) վա­վե­րագ­րա­կան կի­նոն­կարն այն դեպ­քում, երբ դրա վերջ­նար­դյուն­քին նա­խոր­դել էին ըն­կե­րու­թյան հետ նախ­կին տնօ­րե­նու­թյան կող­մից պայ­մա­նա­վոր­վա­ծու­թյուն­նե­րի ու հա­մա­ձայ­նե­ցում­նե­րի տա­րի­ներ ու Շ. Միր­զա­խա­նյա­նի շնորհ­քը կամ աշ­խա­տան­քի ար­դյուն­քը չէ Ս. Փա­րա­ջա­նո­վի ստեղ­ծա­գոր­ծու­թյան վե­րա­կանգ­նումն ու թվայ­նա­ցու­մը. պար­զա­պես աշ­խա­տանք­նե­րի ամ­բող­ջաց­ման ժամ­կե­տի սոս­կա­կան հա­մընկ­նում է ե­ղել։ Ի մի­ջի այ­լոց, լր­ջա­գույն տագ­նապ կա, որ սույն ֆիլ­մը փա­ռա­տո­նից փա­ռա­տոն տա­նող ու դրա­նով ներ­կա­յա­նա­լու խն­դիր լու­ծող Շ. Միր­զա­խա­նյանն այս­պես շա­րու­նա­կե­լու դեպ­քում կա­րող է ու­նե­նալ ան­ձի երկ­վու­թյուն ու ժա­մա­նա­կի ըն­թաց­քում ի­րեն նույ­նա­կա­նաց­նել ֆիլ­մի հե­ղի­նա­կի հետ՝ ան­գամ չվա­րա­նե­լով սե­ռե­րի տար­բե­րու­թյու­նից, մտա­ծե­լով, որ սա էլ կա­րե­լի է սվա­ղե­լով անց­կաց­նել։

Թվայ­նաց­ման մա­սին այս­պես բարձ­րա­ձայ­նող ու ի­րա­կա­նում փաս­տո­րեն ստող Շ. Միր­զա­խա­նյա­նին բա­րե­կա­մա­բար կա­րե­լի էր խոր­հուրդ տալ Թու­մա­նյա­նի 150-ա­մյա­կի կա­պակ­ցու­թյամբ ոչ թե վեց հա­րյուր օ­րի­նա­կով գրո­ղի ստեղ­ծա­գոր­ծու­թյուն­նե­րի հի­ման վրա ստեղծ­ված ա­նի­մա­ցիոն ֆիլ­մե­րի պատ­կե­րա­ձայ­նա­յին խո­տան ո­րա­կա­վոր­ված DVD տար­բե­րակ­նե­րին դեռ կար­դալ չի­մա­ցող օ­տա­րազ­գի ե­րե­խա­նե­րի հա­մար նա­խա­տես­ված ռու­սե­րեն են­թագ­րեր ա­վե­լաց­նել, տի­րա­ժա­վո­րել ու պե­տա­կան մի­ջոց­նե­րը փաս­տա­ցի ջու­րը լց­նել, այլ այդ գու­մար­ներն ուղ­ղոր­դել դրանց պատ­շաճ թվայ­նա­ցումն ա­պա­հո­վե­լուն ու պահ­պա­նե­լուն, թե­պետ թվայ­նա­ցու­մից բար­բա­ռող սույն ժ/պ-ն ան­գամ գա­ղա­փար չու­նի, որ դրա հա­մար պի­տի անհ­րա­ժեշտ սար­քա­վո­րում­ներ, ժա­մա­նա­կա­կից տեխ­նո­լո­գիա­ներ օգ­տա­գոր­ծել, մաս­նա­գի­տա­կան ռե­սուրս­ներ, հիմ­նա­նյու­թե­րի թվայ­նաց­ման տեխ­նի­կա­կան փոր­ձա­գի­տու­թյան ար­հես­տա­վարժ մաս­նա­գետ­ներ, ի վեր­ջո ժա­մա­նա­կա­կից կի­նո­լա­բո­րա­տո­րիա ու­նե­նալ և ոչ թե անձ­նա­կան քի­նախ­նդ­րու­թյան ու վրեժխ­նդ­րու­թյան դրդ­մամբ կի­նո­կենտ­րո­նի փոր­ձա­գետ մաս­նա­գե­տի վեր­ջը տալ՝ կր­ճա­տու­մի ճա­նա­պար­հով։

Ան­գոր­ծու­թյան, ան­տե­ղյա­կու­թյան, անգ­րա­գի­տու­թյան բազ­մա­թիվ օ­րի­նակ­ներ կա­րե­լի է բե­րել Շ. Միր­զա­խա­նյա­նի գոր­ծու­նեու­թյու­նից, ո­րը վերևնե­րում ու­նե­ցած կա­պե­րի շնոր­հիվ դեռևս գո­յատևում է տա­րա­ծու­թյան ու ժա­մա­նա­կի մեջ՝ ա­ղե­տա­լի հար­ված­ներ հասց­նե­լով հայ կի­նո­յին։ ՈՒ որ կարևորն է՝ ա­ռայժմ ան­պա­տիժ։

Ի պա­տաս­խան Շ. Միր­զա­խա­նյա­նի թվա­ցյալ ա­մե­նա­կա­րո­ղու­թյան, մենք, որ­պես կռ­վան, ու­նենք մեր ան­բա­սիր ան­ցած կյան­քի ու­ղին իր ան­խո­ցե­լիու­թյամբ, երկ­րի նկատ­մամբ ու­նե­ցած խոր հա­վա­տով ու նվիր­վա­ծու­թյամբ, մա­տու­ցած ծա­ռա­յու­թյուն­նե­րով, ո­րոնք ա­ռար­կայ­նո­րեն դրսևոր­վել են ոչ միայն մեր հրա­պա­րա­կում­նե­րում, այլև պե­տա­կան կա­ռա­վար­ման ա­պա­րատ­նե­րում ծա­վա­լած գոր­ծու­նեու­թյու­նում։

Մար­տին Հուրիխանյան

Հ. Գ. 1. Այն­պես որ ակն­թար­թի տագ­նապ իսկ չու­նենք հնա­րա­վոր չա­րա­շա­հում­նե­րի մա­սով հրա­պա­րակ­ման մեջ տեղ գտած փաս­տա­կան նյու­թի առն­չու­թյամբ ու պա­հան­ջում ենք այդ մա­սով սույն հրա­պա­րա­կումն ըն­դու­նել որ­պես հայ­տա­րա­րու­թյուն կա­տար­ված հան­ցա­գոր­ծու­թյան մա­սին։

Հ. Գ. 2. Խնդ­րում եմ չըն­կա­լել որ­պես քնա­րա­կան զե­ղում, սա­կայն ես լր­ջո­րեն ան­հան­գս­տա­ցած եմ կի­նո­կենտ­րո­նի տնօ­րե­նի ժ/պ-ի աշ­խա­տա­սե­նյա­կում գտն­վող, կի­նո­յին ու կի­նո­գոր­ծիչ­նե­րին նվիր­ված հե­ղի­նա­կա­յին ու թարգ­մա­նա­կան գր­քե­րիս առն­չու­թյամբ՝ տագ­նա­պե­լով, որ Շ. Միր­զա­խա­նյա­նի ու­նե­ցած գրա­գի­տու­թյու­նը կա­րող է կո­րո­նա­վի­րու­սի ազ­դե­ցու­թյուն ու­նե­նալ դրանց վրա։»

Միացեք մեր Telegram ալիքին և առաջինը ստացեք մեր նորությունները
Շարունակել ընթերցումը
Գովազդ
Մեկնաբանություններ

Հայաստան

Արտադրված է Հայաստանում. տեսահենային հավելված հայ ծրագրավորողներից

Հրապարակվել է

Տեսահենությունը Հայաստանում ունի երկար տարիների պատմություն: ԽՍՀՄ-ի փլուզումից հետո տարածվեցին VHS տեսաերիզները, որոնց պատճենները տարածվում էին մեծ արագությամբ: Բնականաբար այս ամենը կապ ուներ մեր աշխարհագրական դիրքի, պաշտոնական ներկայացուցիչների բացակայություն, աղքատության մակարդակի, օրենքի չիմացության և արհամարհանքի և, բնականաբար, անվճարի հանդեպ սիրո պատճառով:

Այս ամենի պատճառով, մեր, առանց այդ էլ վատ վիճակում գտնվող կինոարդյունաբերությունը երկու տհաճ պատմության հերոս դարձավ: Կինոարտադրող երկու խոշորագույն ընկերությունները՝ «Շարմ Փիքչերզը» և «Կարգինը» բախվեցին իրականությանը:

2015 թվականին տհաճ իրավիճակում հայտնվեց Դավիթ Բաբախանյանի «Հյուսիս-Հարավ» կատակերգությունը, որի բյուջեն կազմում էր 400.000 ԱՄՆ դոլար: Բնականաբար, արտադրողները նպատակ ունեին այդ գումարը ետ բերեին և լավագույն դեպքում կրկնապատկեին: Սակայն ֆիլմը համացանցում հայտնվեց պրեմիերայից մի քանի օր անց: Կարող էինք ասել, որ անգրագետ հանդիսատես էր կինոթատրոնում նկարել ֆիլմը, բայց՝ ոչ: Ֆիլմը տեղադրվել էր իր բնօրինակին մոտ որակով:

Բաբախանյանը հարցազրույցներից մեկում նշել էր, որ քրեական գործ է հարուցվել, կամ կհարուցվի, սակայն մինչ օրս անհայտ է մնացել այդ պատմության ավարտը: Իսկ հանցակիցը պարզվել էր, պարզապես ռեժիսորը չի ցանկացել նշել թե ով էր տեսահենը: Փոխարենը նա ասաց, որ սա շատ կարևոր նախադեպ կլինի բոլոր նրանց համար, ովքեր երբևէ կմտածեն այդպիսի չմտածված քայլերի կամ խարդախությունների դիմելու մասին:

Տարիներն անցնում էին, ֆիլմերը թողարկվում էին և 2018 թվականին պատմությունը կրկնվում է: 2017 թվականի դեկտեմբերի 5-ից կինոթատրոններում ցուցադրվող «Սուպեր Մամա 2» ֆիլմը հայտնվում է համացանցում: Կրկին պոտենցիալ դրամարկղային հիթ և կրկին հրապարակվել է ոչ հանդիսատեսի կողմից:

«Սուպեր Մամա 2» ֆիլմը դուրս էր եկել դեկտեմբերին և հստակ հանդիսատեսին հասկացրել էր, որ ֆիլմը Ամանորյա հեռուստաեթերում չի ցուցադրվի: Կատակերգությունը դիտելու համար 3 ամիս շարունակ հերթեր էին կինոթատրոններում, սկզբում տոմսերը նախապես էին գնում․ արագ սպառվում էր։ Երևում է գայթակղությունը շատ մեծ էր:

Ֆիլմը անօրինական ճանապարհով հայտնվեց սկզբից YouTube-ում, դրանից հետո ֆիլմը տարածվեց Facebook, OK և այլ տեսանյութ հեռարձակող սոցցանցերում: Ֆիլմի տարածումը կայծակնային էր, մարդիկ պարզապես ներբեռնում էին սեփական համակարգիչ և վերբեռնում էին սեփական էջ կարծես տանը նկարած տեսանյութ և այդ համանը ուղեկցվում էր «արագ տարածեք, քանի չեն հեռացրել» բառերով:

Նախկինում Երեւանի ավագանու անդամ, իսկ այսօր արդեն ԱԺ պատգամավոր Ալեն Սիմոնյանը իր Ֆեյսբուքյան էջում գրել էր․ «Նախ ապշում եմ այն ԶԼՄ-ների վրա, որ «Սուպեր Մամա 2» ֆիլմը դնում են իրենց կայքում և տարածում։ Հիմա, որ վաղը Ձեր լրագրողների գրած նյութերը սկսեն copy paste անել, պիտի սկսեք զանգել, փորձել 4 պարբերություն տեքստը հանել տալ, չէ՞․․․Բա մարդիկ մի տարի աշխատել են դրել եք գողությունը տարածո՞ւմ եք։ Մարդը Հայաստանի մարզերով պտտվում, ցուցադրում է , հետո, ժամանակը երբ գալիս է համացանց դնում են, TV ցուցադրում է, յանի ի՞նչ: Դիտեցի՞ք, Լա՞վն էր, շնորհակալությունը Հայկոին էտ էր ձեր կողմից,հա՞, Դե չզարմանաք, որ նոր ֆիլմեր չլինեն»։

Հունվարի 3-ից ստեղծողները իրենց ջանքերով պայքարում էին ֆիլմի հեռացման համար: Ֆիլմը նկարահանելու համար Հայկ Մարությանը վաճառել էր անձնական ավտոմեքենան, պակաս գումարը լրացրել էր վարկ վերցնելով, ընդհանուր առմամբ ծախսվել էր 400 հազար ԱՄՆ դոլար։ Թե ֆինանսական որքան վնաս է կրել ֆիլմը, հայտնի չէ, բայց այն, որ ֆիլմը հասցրեց դառնալ օգտատերերից շատերի «լավագույն կատակերգություն»-ը, փաստում են կարծիքներն ու մեկնաբանությունները։

Կատակերգության հեղինակները նկարահանել էին վավերագրական տեսահոլովակ ֆիլմի ստեղծմա մասին, սակայն չեն բարձրաձայնել այն մարդու անունը, որն առանց իրենց թույլտվության հրապարակել է ֆիլմը: Թեւ դա նրանց մեծ վնաս է հասցրել, նրանք իրավապահ մարմիններն էլ չեն դիմել: Միայն զրուցել են տվյալ անհատի հետ:

Տարիների փորձը մեզ ոչինչ չի սովորեցնում: Մարտի 28-ին համացանցում հայտնվել է հայկական տեսահենության այլ մակարդակի նորություն: Գլխավոր հերոսները ՏՏ ոլորտի ներկայացուցիչներ են: Հայկական Vavati Group ընկերությունը ջանք ու եռան չի խնայել անօրինությանը նպաստող ծրագիր ստեղծելու համար:

Ռուսերեն անվանում ունեցող հավելվածը, որը տեղադրվել է Microsoft Store-ում ակնհայտօրեն ուղղված է ռուսական շուկա մուտք գործելու համար: Սակայն, եթե հայաստանում դեռ ոչ ոգի չեն պատխել՝ Ռուսաստանում այս հանցանքի համար կարելի է հայտնվել բանտախուցում 5-ից 10 տարի ժամկետով:

«Առցանց կինոթատրոնը» ռուսական հայտնի տեսահենային կայքերի քոնթենթին հասանելիություն է ապահովում: Այդ կայքերը արդեն մի քանի տարի է արգելափակված են Ռուսաստանի տարածքում:

Հեղինակային եւ հարակից իրավունքները խախտելը քրեորեն պատժելի արարք է: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի համաձայն, հեղինակային կամ հարակից իրավունքի օբյեկտն ապօրինի օգտագործելը կամ հեղինակությունը յուրացնելը, ինչպես նաև առանց հեղինակային իրավունքի կամ հարակից իրավունքների իրավատիրոջ համաձայնության նրա ստեղծագործությունը շահույթ ստանալու նպատակով մագնիսական, օպտիկական, թվային, լազերային և ցանկացած այլ տիպի էլեկտրոնային կրիչների վրա ամրագրելը, տարածելը և (կամ) վաճառելը, եթե այդ արարքը կատարվել է զգալի չափերով պատժվում է տուգանքով` կես միլիոն դրամից մինչեւ 1 տարի ազատազրկմամբ:

Եվ չնայած օրենքի ինչ-որ չափով գոյությանը, այն չի կիրառվում: Հայաստանում այսօր առկա է տեսահենային կայքերի ահռելի բազա: Մյուս կողմից հարկ եմ համարում նշել, որ Հայաստանում բացակայում է օրինական ձևով ֆիլմ դիտելու առցանց կինոթատրոն: Հայաստանի տարածքում գործում են միայն ուկրաինական MEGOGO, ռուսական IVI և ամերիկյան Netflix, Apple TV+, Hulu առցանց հարթակները, որոնք չեն ապահովում մեր բնակչությանը հայալեզու արտադրանքով:

Շարունակել ընթերցումը

Հայաստան

Կայացավ Մարինե Զաքարյանի «Փասիանի Որսորդը» ֆիլմի համացանցային պրեմիերան

Հրապարակվել է

Մարտի 28-ին Մարինե Զաքարյանը ներկայացրեց իր դեբյուտային՝ «Փասիանի Որսորդը» կարճամետրաժ ֆիլմը:

Ռեժիսորի խոսքերով իր ֆիլմը տարբերվում է Սարոյանի գործերի նախկինում արված էկրանավորումներից: Այն ունի խոցելի տեղեր, սակայն այնպիսին է, ինչպիսին ցանկացել է տեսնել ռեժիսորը: «Փասիանի որսորդը», որի բյուջեն կազմում է 2 մլն դրամ, նկարահանվել է 4 օրում: Այն արժանացել է «Հայակ» Ազգային կինոյի «Լավագույն դեբյուտ 2013» մրցանակին: Այժմ ռեժիսորը սպասում է նաև հանդիսատեսի գնահատականին:

Ֆիլմը պատմում է 14-ամյա Հովհաննեսի մասին, ով ցանկանում է փասիանի որս անել, և վերջապես հորից ստանում է հրացանը:

Ֆիլմն արտադրել է «Պարալլելս ֆիլմ» կինոընկերությունը: Պրեմիերան կայացել է 2012 թվականին: «Փասյանի Որսորդը» հանդիսանում է «Կիսալուսնի Ծովածոցը» լիամետրաժ ֆիլմի նովել:

Շարունակել ընթերցումը

Հայաստան

Մեկնարկել է «Ամեն ինչ մուլտի մասին» նախագիծը

Հրապարակվել է

Մեկնարկել է «Ամեն ինչ մուլտի մասին» նախագիծը: Այս մասին տեղեկացնում է ՀՀ ԿԳՄՍՆ-ն, որի տարածած հաղորդագրության մեջ մասնավորապես ասվում է.

«Սիրելի՛ փոքրիկներ, ծնողներ, տատիկներ ու պապիկներ, Հայաստանի ազգային կինոկենտրոնի և Հայաստանի կինեմատոգրաֆիստների միության նախաձեռնությամբ webtv.am YouTube-յան մշակութային հեռուստաալիքում ստեղծվել է #ԱմենԻնչՄուլտիՄասին նախագիծը:

Արդեն իսկ 14 լավագույն հայկական մուլտեր եւ անիմացիոն ֆիլմեր կարող եք դիտել մեկ հարթակում: Ամեն օր մուլտերի ու անիմացիոն ֆիլմերի ցանկը կհամալրվի:

Ձեզ կմիանան նաեւ այդ ֆիլմերը ստեղծողները եւ այլ ստեղծագործողներ՝ ռեժիսորներ, օպերատորներ, կինոգետներ ու կպատմեն շատ հետաքրքիր պատմություններ:

Առաջինը մուլտարվեստի մասին ձեզ կպատմի հայկական անիմացիայի լավագույն անուններից մեկը՝ ռեժիսոր, նկարիչ, անիմատոր Նաիրա Մուրադյանը: Դուք շատ հետաքրքիր տեղեկություններ կիմանաք այդ զարմանահրաշ արվեստի մասին: Նաիրա Մուրադյանը ստեղծել է բազմաթիվ մուլտեր, անիմացիոն ֆիլմեր: Այս հարթակում կարող եք դիտել նրա վերջին աշխատանքներից՝ «Ամանոր» եւ «Կիկո» հրաշալի գործերը:

Եվ ուրեմն՝ մնում եք տանը ու դասերից հետո վայելում հայկական մուլտերն ու անիմացիոն ֆիլմերը՝ հարստացնելով ձեր գիտելիքներն ու իմացությունը»:

Շարունակել ընթերցումը
Գովազդ
Գովազդ

Հարցում

Հունվարի ո՞ր ֆիլմն եք սպասում:

View Results

Loading ... Loading ...

Թրենդային

Copyright © 2019-2020 ԿինոՊրես

Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են ՀՀ օրենսդրությամբ:
Կայքի հրապարակումների մասնակի կամ ամբողջական օգտագործման ժամանակ հղումը կայքին պարտադիր է: Կայքում արտահայտված կարծիքները պարտադիր չէ, որ համընկնեն կայքի խմբագրության տեսակետի հետ: