Ապրիլի 16-ին հայկական կինեմատոգրաֆը նշում է իր տարեդարձը: Տարիներով կինոգործիչները նշում էին երկու տոն՝ հայ կինոյի օրը և կինոյի միջազգային օրը: Տոնը պետական ուշադրությանը արժանացավ 2019 թվականին երբ Ազգային ժողովը հունիսի 19-ի հերթական նիստում ընդունեց ապրիլի 16-ը՝ Հայ կինոյի օր սահմանելու մասին օրենքի նախագիծը և ՀՀ տոների և հիշատակի օրերի մասին օրենքը լրացվեց նոր՝ 4․2-րդ հոդվածով․ «Հայ կինոյի օր` նշվում է ապրիլի 16-ին»: Այս կապակցությամբ ներկայացնում ենք ՀՀ ԿԳՄՍ նախարար Ժաննա Անդրեասյանի և Հայաստանի կինոյի հիմնադրամի տնօրեն Դավիթ Բանուչյանի շնորհավորական ուղերձը:
Հարգելի՛ կինոգործիչներ,
Շնորհավորում եմ ձեզ Հայ կինոյի օրվա կապակցությամբ։
Այս օրը հնարավորություն է վերագնահատելու հայկական կինոյի անցած ուղին և երախտագիտությամբ հիշելու բոլոր նրանց, ովքեր կերտել ու պահպանել են այն՝ որպես մեր մշակույթի ինքնատիպ ու կարևոր ոլորտ։
Կինոն հոգևոր տարածք է, որտեղ արտացոլվում է մարդու ներաշխարհը՝ պատմելով սիրո, հայրենիքի ու ճակատագրերի մասին տվյալ ժամանակի լեզվով։ Հայ կինոն մեր ազգային ինքնության ու պատմության արտահայտությունն է, ինչպես նաև համաշխարհային մշակույթին կապող ամուր օղակ։
Բոլորովին վերջերս՝ 2023 թվականին, հայկական կինոն նշեց իր մեկդարյա հոբելյանը, որին հաջորդեց մեծանուն ռեժիսոր Սերգեյ Փարաջանովի հարյուրամյա հոբելյանը։ 2025 թվականը ևս կարելի է համարել հայկական կինոյի տարի։ Այն հագեցած է մեր ճանաչված ու սիրված կինոգործիչների հոբելյաններով՝ Հենրիկ Մալյան, Ռոզա Ֆրանգուլյան, Հարություն Խաչատրյան, Ատոմ Էգոյան, Ռոբերտ Սահակյանց։
Ոլորտի սիրելի՛ ներկայացուցիչներ, ձեր նվիրումի շնորհիվ հայկական կինոն շարունակում է զարգանալ և դիրքավորվել միջազգային կինոհարթակներում՝ ներկայանալով կինոհանրությանը։ Պահպանելով հայկական կինոյի դիմագիծը՝ դուք քայլ առ քայլ, հաստատուն կերպով շարժվում եք առաջ՝ ժամանակակից կինոաշխարհի պահանջներին համահունչ։ Հայկական կինոն հարստանում է ձեր՝ ռեժիսորների, սցենարիստների, դերասանների, օպերատորների և մյուս մասնագետների շնորհիվ, որոնք կադրում և կադրից դուրս իրականացնում են կարևոր առաքելություն։ Նվաճումներն ակնհայտ են և տեսանելի՝ «Օսկարի» մրցանակաբաշխության կարճ ցանկում ընդգրկվելը, հաղթանակներ միջազգային անիմացիոն, խաղարկային և վավերագրական ֆիլմերի փառատոներում, ներկայացվածություն կինոշուկաներում:
Ոլորտի զարգացումը նաև պետական հետևողական քաղաքականության և առաջնահերթության արդյունք է։ Կինոյի հիմնադրամի ստեղծում, Հայաստանում կինոփառատոների անցկացում, տարբեր երկրների հետ երկկողմանի համագործակցության հուշագրերի ստորագրում, համատեղ ֆիլմարտադրության խրախուսում, ներդրումների վերադարձի մեխանիզմի ներդնում. այս բոլոր քայլերը միտված են հայկական կինոյի զարգացմանը, Հայաստանը միջազգային կինոարտադրողների համար գրավիչ և հուսալի գործընկեր դարձնելուն։
Մաղթում եմ բոլորին ստեղծագործական նոր ներշնչումներ և հաղթանակներ, կինոն սիրող ու գնահատող հանդիսատեսով լեցուն դահլիճներ։
Շնորհավո՛ր տոնդ, Հայ կինո:
Սիրելի՛ կինոգործիչներ, կինոսերներ
Ապրիլի 16-ը հայ կինոյի ոլորտի համար նշանակալի օր է՝ արժևորելու անցած ուղին, անդրադառնալու ներկա մարտահրավերներին և վերահաստատելու համատեղ աշխատանքի կարևորությունը։
Վերջին տարիներին կինոյի ոլորտը դարձյալ հայտնվել է պետական մշակութային քաղաքականության օրակարգում։ Հստակեցվել են ոլորտը կարգավորող իրավական և ինստիտուցիոնալ հիմքերը՝ ուժի մեջ է մտել «Կինեմատոգրաֆիայի մասին» օրենքը, ընդունվել են ոլորտի կարգավորող ենթաօրենսդրական ակտերը, և ներդրվել են ֆինանսական նոր գործիքներ, այդ թվում՝ համատեղ արտադրությունների խթանման և ներդրումների մասնակի վերադարձի (քեշբեքի) մեխանիզմը։
Հայաստանի Կինոյի Հիմնադրամը հանդես է գալիս այդ պետական քաղաքականության հիմնական իրականացնող կառույցի դերակատարությամբ՝ միավորելով կինոարտադրության խրախուսման, ազգային կինոժառանգության պահպանման և հայկական կինոն միջազգային մակարդակում ներկայացնելու ուղղված ծրագրերը։
Մեր ռազմավարական նպատակն է ստեղծել արդյունավետ և կայուն կինոարտադրական միջավայր, որտեղ հայկական կինոն կարող է լինել մրցունակ, համակողմանի զարգացած և ներկայանալի միջազգային հարթակներում։ Այս գործընթացը հնարավոր է իրականացնել մասնագիտական համայնքի և պետական ինստիտուտների փոխադարձ վստահության ու հետևողական համագործակցության հիման վրա։
Շնորհավորում եմ բոլոր կինոգործիչներին այս խորհրդանշական օրվա կապակցությամբ և շնորհակալություն հայտնում ձեզ ոլորտի զարգացման գործին ունեցած ձեր ներդրման համար։
Դավիթ Բանուչյան
Հայաստանի Կինոյի Հիմնադրամի տնօրեն
